plan kont, polityka rachunkowości, zasady rachunkowości
A A A

Gazeta Podatkowa nr 63 (1729) z dnia 6.08.2020

Kredyty bankowe w ewidencji księgowej

Dla pokrycia wydatków związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą jednostki mogą skorzystać z finansowania zewnętrznego w postaci kredytu bankowego. W zależności od sposobu przekazywania środków kredytobiorcy kredyty bankowe można podzielić na kredyty w rachunku kredytowym (gdy bank zasila kwotą przyznanego kredytu otwarty w tym celu odrębny rachunek kredytowy jednostki) oraz kredyty w rachunku bieżącym (udzielane jako limit zadłużenia w ramach prowadzonego rachunku bieżącego).

Ewidencja kredytu w rachunku kredytowym

Przyznany kredyt bankowy w rachunku kredytowym na dzień jego wpływu na rachunek jednostki generalnie księguje się:

- Wn konto 13-0 "Rachunek bieżący",

- Ma konto 13-4 "Kredyty bankowe" (w analityce: Kredyt w banku X).

Może jednak też być tak, że kredyt nie wpłynie na rachunek bankowy jednostki, a zostanie od razu przekazany na konto kontrahenta (jeśli służy sfinansowaniu zobowiązania wobec niego) czy innego banku (jeśli służy spłacie innego kredytu). Wtedy zapisy związane z otrzymaniem kredytu mogą wyglądać następująco:

- Wn konto 21 "Rozrachunki z dostawcami", konto 24 "Pozostałe rozrachunki" lub konto 13-4 "Kredyty bankowe" (w analityce: Kredyt w banku Y),

- Ma konto 13-4 "Kredyty bankowe" (w analityce: Kredyt w banku X).

Jeśli kredyt wypłacany jest przez bank w transzach (ratach), to kredytobiorca ujmuje w księgach rachunkowych poszczególne transze, których kwoty rzeczywiście zostały wypłacone. Nie ewidencjonuje się w księgach nieotrzymanej części kredytu.

Spłatę raty kredytu w rachunku kredytowym księguje się zapisem:

- Wn konto 13-4 "Kredyty bankowe" (w analityce: Kredyt w banku X),

- Ma konto 13-0 "Rachunek bieżący".

Koszty prowizji i odsetek od przyznanego kredytu w rachunku kredytowym rozlicza się w księgach rachunkowych w zależności od tego, czego dotyczy kredyt. Jeśli jest to kredyt inwestycyjny na zakup lub wytworzenie środka trwałego, środka trwałego w budowie lub na zakup wartości niematerialnej i prawnej, to w myśl art. 28 ust. 8 ustawy o rachunkowości poniesione przed dniem ich przyjęcia do używania prowizje i odsetki zwiększają cenę nabycia lub koszt wytworzenia tych składników majątku. W takim przypadku odsetki te ujmuje się w księgach rachunkowych zapisem:

- Wn konto 08 "Środki trwałe w budowie" - w odniesieniu do środków trwałych lub środków trwałych w budowie lub konto 30 "Rozliczenie zakupu" albo 24 "Pozostałe rozrachunki" - w odniesieniu do wartości niematerialnych i prawnych,

- Ma konto 13-4 "Kredyty bankowe" (w analityce: Kredyt w banku X).

Jak stanowi pkt 6.71 Krajowego Standardu Rachunkowości nr 11 "Środki trwałe" (Dz. Urz. MRiF z 2017 r. poz. 105), jeżeli zaciągnięto kredyt w celu finansowania zbioru środków trwałych, wówczas poniesione koszty finansowania zewnętrznego dotyczą finansowania kilku różnych obiektów środków trwałych. Koszty te rozlicza się między finansowane obiekty inwentarzowe na zasadach ogólnych, stosując odpowiednie klucze rozliczeniowe (np. proporcjonalnie do planowanych nakładów na poszczególne środki trwałe, proporcjonalnie do wartości rzeczywiście poniesionych nakładów na poszczególne środki trwałe). Ewidencję kosztów prowizji i odsetek od kredytu inwestycyjnego dotyczącego kilku środków trwałych przedstawia przykład.

Prowizje i odsetki poniesione po dniu przyjęcia środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej do używania księgować należy w koszty finansowe zapisem:

- Wn konto 75-1 "Koszty finansowe",

- Ma konto 13-4 "Kredyty bankowe" (w analityce: Kredyt w banku X).

Gdy środki pieniężne pochodzące z kredytu finansującego budowę wielu środków trwałych zostały postawione do dyspozycji jednostki nie od razu, ale stopniowo, np. po zakończeniu pewnego etapu prac i zakończeniu budowy części środków trwałych, koszty finansowania zwiększą wartość początkową tylko tych środków trwałych, których budowa wymaga dokończenia, lub których budowa będzie realizowana w przyszłości (pkt 6.74 KSR nr 11).

Jeśli kredyt w rachunku kredytowym zawarto na cele obrotowe, czyli bieżące, zasadniczo związane z nim prowizje i odsetki także księguje się w koszty finansowe, zapisem:

- Wn konto 75-1 "Koszty finansowe",

- Ma konto 13-4 "Kredyty bankowe" (w analityce: Kredyt w banku X).

Przy czym, w przypadku gdy kwota kredytu obrotowego wpłynie na rachunek pomniejszona o prowizję z tytułu tego kredytu i prowizja ta stanowi kwotę istotną, zastosowanie będzie miał art. 39 ust. 4 ustawy o rachunkowości. Przepis ten stanowi, iż w przypadku gdy zgodnie z umową wartość otrzymanych finansowych składników aktywów jest niższa od zobowiązania zapłaty za nie, różnica stanowi czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów, które odpisuje się w koszty finansowe w równych ratach, w ciągu okresu, na jaki zaciągnięto zobowiązanie. Księgowania mogą być więc wtedy następujące:

a) otrzymana faktycznie kwota kredytu

- Wn konto 13-0 "Rachunek bieżący",

b) wartość potrąconej z góry prowizji

- Wn konto 65 "Pozostałe rozliczenia międzyokresowe",

c) kwota kredytu wynikająca z umowy kredytowej

- Ma konto 13-4 "Kredyty bankowe" (w analityce: Kredyt w banku X).

Rozliczanie prowizji aktywowanej na koncie 65 w częściach przypadających na dany okres sprawozdawczy przebiega zapisami:

- Wn konto 75-1 "Koszty finansowe",

- Ma konto 65 "Pozostałe rozliczenia międzyokresowe".

Warto podkreślić, że gdyby wartość pobranej z góry przy przelewie kwoty kredytu prowizji była nieistotna, może zostać odniesiona w koszty finansowe bez rozliczania jej w czasie.

Zgodnie z pkt 6.72 KSR nr 11, gdy kredyt finansuje pozyskanie środków trwałych jak i działalność bieżącą - wydzielenia wymaga część zobowiązania finansującego środki trwałe. Pomocą przy ustaleniu kwoty tego zobowiązania może być odpowiedź na pytanie: Jaką kwotę środków pieniężnych jednostka musiałaby pożyczyć na finansowanie pozyskania środka trwałego, gdyby zabrakło tego źródła finansowania, i jakie poniosłaby w związku z tym koszty finansowania? Pozostała część kosztów, która nie dotyczy finansowania środka trwałego, obciąża koszty finansowe okresu ich poniesienia.


Treść wszystkich Krajowych Standardów Rachunkowości oraz stanowisk wydanych przez Komitet Standardów Rachunkowości dostępna jest w serwisie www.przepisy.gofin.pl.

Ewidencja kredytu w rachunku bieżącym

Innym rodzajem kredytu jest kredyt w rachunku bieżącym. W takim przypadku bank nie przelewa kwoty kredytu na rachunek jednostki, a ustala wartościowy limit do bieżącego wykorzystania. W odniesieniu do kredytu w rachunku bieżącym nie dokonuje się więc księgowania na koncie 13-4, a wszystkie operacje związane z wykorzystaniem kwoty kredytu czy jego spłatą ujmuje się na koncie 13-0 (w przypadku wykorzystania limitu kredytowego konto 13-0 będzie wykazywać saldo Ma przedstawiające faktyczne zadłużenie wobec banku z tytułu kredytu w rachunku bieżącym). Przyznanego jednostce przez bank limitu nie ujmuje się w księgach rachunkowych ani w ewidencji pozabilansowej jako zobowiązanie warunkowe.

Kredyt w rachunku bieżącym nie jest przyznawany na określony cel, jest więc z zasady przeznaczany na cele obrotowe. Wszelkie prowizje i odsetki z nim związane księguje się bezpośrednio w koszty finansowe, zapisem:

- Wn konto 75-1 "Koszty finansowe",

- Ma konto 13-0 "Rachunek bieżący".

Charakter tego kredytu wyklucza zastosowanie art. 39 ust. 4 ustawy o rachunkowości.

Przykład

Założenia

  1. Jednostka zaciągnęła kredyt w banku w wysokości 500.000 zł na sfinansowanie zadania inwestycyjnego polegającego na budowie 2 budynków magazynowych i drogi obsługującej te budynki. W momencie udzielenia kredytu bank pobrał prowizję w wysokości 5.000 zł.
     
  2. W okresie realizacji budowy jednostka zapłaciła raty od tego kredytu w kwocie 40.000 zł wraz z odsetkami w wysokości 4.000 zł.
     
  3. Koszty prowizji i odsetek jednostka ujęła na koncie analitycznym przeznaczonym do ewidencji kosztów wspólnych dla realizowanej inwestycji. W momencie zakończenia inwestycji na koncie kosztów wspólnych zgromadzono koszty w łącznej kwocie 12.000 zł. Koszty bezpośrednie wyniosły łącznie 540.000 zł (dla magazynu 1: 350.000 zł, dla magazynu 2: 160.000 zł, dla drogi: 30.000 zł). Jednostka dokonała rozliczenia kosztów wspólnych proporcjonalnie do poniesionych kosztów bezpośrednich: (12.000 zł : 540.000 zł) × 100 = 2,2222%. Koszty wspólne przypadające na poszczególne środki trwałe wyniosły (w zaokrągleniu):
     
    - dla magazynu 1: 350.000 zł × 2,2222% = 7.778 zł,
     
    - dla magazynu 2: 160.000 zł × 2,2222% = 3.555 zł,
     
    - dla drogi: 30.000 zł × 2,2222% = 667 zł.

Dekretacja

Opis operacji Kwota Konto
Wn Ma
1. Uruchomienie kredytu:
   a) kwota przyznanego kredytu  500.000 zł 13-4
   b) prowizja potrącona przez bank 5.000 zł 08
   c) wpływ środków na rachunek bieżący 495.000 zł 13-0
2. Spłata raty kredytu z odsetkami za okres realizacji inwestycji (dla uproszczenia łącznie):
   a) kwota raty kredytu 40.000 zł 13-4
   b) kwota odsetek 4.000 zł 08
   c) razem spłata 44.000 zł 13-0
3. Rozliczenie kosztów wspólnych inwestycji na poszczególne wytworzone środki trwałe:
   a) koszty wspólne przypadające na magazyn 1 7.778 zł 08
   b) koszty wspólne przypadające na magazyn 2 3.555 zł 08
   c) koszty wspólne przypadające na drogę 667 zł 08
   d) razem koszty wspólne 12.000 zł 08
4. Przyjęcie środków trwałych do używania na podstawie dowodu OT:
   a) wartość początkowa magazynu 1 (350.000 zł + 7.778 zł)  357.778 zł 01 08
   b) wartość początkowa magazynu 2 (160.000 zł + 3.555 zł) 163.555 zł 01 08
   c) wartość początkowa drogi (30.000 zł + 667 zł) 30.667 zł 01 08

Księgowania

Kredyty bankowe w ewidencji księgowej

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 29.09.1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2019 r. poz. 351 ze zm.)

www.PlanKont.pl:

 Baza przykładów ewidencji księgowej
zdarzeń gospodarczych
www.IndeksKsiegowan.Gofin.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Terminarz

listopad 2020
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
3
4
5
6
7
8
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Rachunkowość finansowa, budżetowa, w przykładach liczbowych ...
Vademecum Księgowego - zasady prowadzenia ksiąg rachunkowych
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.