plan kont, polityka rachunkowości, zasady rachunkowości
lupa
A A A

Gazeta Podatkowa nr 46 (983) z dnia 10.06.2013

W jaki sposób ujmować niskocenne składniki majątku w ewidencji księgowej?

Składniki majątku spełniające definicję środków trwałych, lecz mające niską wartość początkową, mogą zostać ujęte w ewidencji środków trwałych i amortyzowane na ogólnych zasadach lub też można przyjąć uproszczony sposób ich ewidencji. Wszystko zależy od rozwiązań stosowanych w tym zakresie przez jednostkę.


Kwalifikacja niskocennego majątku

Definicja środków trwałych zawarta w art. 3 ust. 1 pkt 15 ustawy o rachunkowości nie określa granicy kwotowej uznania danego składnika majątku za środek trwały. Stanowi ona, że do środków trwałych zalicza się rzeczowe aktywa trwałe i zrównane z nimi, o przewidywanym okresie ekonomicznej użyteczności dłuższym niż rok, kompletne, zdatne do użytku i przeznaczone na potrzeby jednostki.

Ustawy o podatku dochodowym za środki trwałe uznają składniki majątku stanowiące własność lub współwłasność podatnika, nabyte lub wytworzone we własnym zakresie, kompletne i zdatne do użytku w dniu przyjęcia do używania, o przewidywanym okresie używania dłuższym niż rok, wykorzystywane przez podatnika na potrzeby związane z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą. Przewidują też, że składniki majątku spełniające definicję środków trwałych, o wartości początkowej do 3.500 zł, można:

  • ująć w ewidencji środków trwałych i amortyzować na ogólnych zasadach,
     
  • ująć w ewidencji środków trwałych i zamortyzować jednorazowo w miesiącu oddania do używania albo w miesiącu następnym (art. 22f ust. 3 ustawy o pdof oraz art. 16f ust. 3 ustawy o pdop),
     
  • nie obejmować ewidencją środków trwałych i nie dokonywać od nich odpisów amortyzacyjnych, tylko odnieść wydatki poniesione na ich nabycie w koszty uzyskania przychodów w miesiącu oddania do używania (art. 22d ust. 1 ustawy o pdof oraz art. 16d ust. 1 ustawy o pdop).

Ponieważ w ramach przyjętych zasad (polityki) rachunkowości jednostki mogą stosować uproszczenia, jeżeli nie wywierają one istotnie ujemnego wpływu na rzetelne i jasne przedstawienie sytuacji majątkowej, finansowej oraz wyniku finansowego (art. 4 ust. 4 ustawy o rachunkowości), bardzo często przyjmują ułatwienia w ewidencji niskocennych składników majątku. Najczęściej za graniczną kwotę, decydującą o ujęciu składników majątku spełniających definicję środków trwałych w ewidencji tych środków, przyjmuje się nie więcej niż 3.500 zł, aby zapobiec różnicom między dochodem bilansowym a podatkowym. Z punktu widzenia samej ustawy o rachunkowości nie ma jednak przeciwwskazań, by inaczej określić granicę kwotową, jeśli jest ona nieistotna w ocenie jednostki i nie zniekształci wyniku finansowego bieżącego okresu.

Warto zaznaczyć, że w sytuacji gdy jednostka nie obejmie niskocennych składników majątku ewidencją bilansową, tylko odpisze ich wartość w koszty, zaleca się objęcie ich ilościową ewidencją pozabilansową. Może ona być prowadzona w sposób dowolny określony przez kierownika jednostki. Zazwyczaj zawiera dane zapewniające identyfikację poszczególnych przedmiotów, miejsc ich używania i osób odpowiedzialnych za ich stan. Jej założenie ma na celu kontrolę prawidłowości wykorzystywania niskocennych składników majątku w działalności jednostki i zapobieżenie nadużyciom.

Rozwiązania przyjęte w ramach uproszczeń w ewidencji niskocennych składników majątku powinny zostać szczegółowo opisane w zasadach (polityce) rachunkowości jednostki.

Przykładowy zapis odnośnie niskocennego majątku w zasadach (polityce) rachunkowości

"Składniki majątku o przewidywanym okresie użytkowania dłuższym niż rok i wartości początkowej równej lub niższej niż 2.000 zł są zaliczane bezpośrednio do kosztów zużycia materiałów. Kontrolę i ewidencję tych składników prowadzi pozaksięgowo komórka administracyjno-gospodarcza, w sposób umożliwiający identyfikację każdego przedmiotu oraz miejsc ich użytkowania i osób za nie odpowiedzialnych.

Środki trwałe o wartości początkowej ponad 2.000 zł do 3.500 zł wprowadza się do ewidencji bilansowej środków trwałych i umarza jednorazowo w miesiącu ich przyjęcia do używania.

Środki trwałe o wartości początkowej powyżej 3.500 zł amortyzuje z zastosowaniem liniowej metody amortyzacji".



Ewidencja księgowa

Niskocenne składniki majątku uznane za środki trwałe ujmuje się w ewidencji bilansowej w dacie przyjęcia do używania. Ewidencja może przebiegać zapisami:

1. Faktura dokumentująca zakup składnika majątku i ewentualnie inne poniesione koszty bezpośrednio związane z nabyciem:

a) wartość netto

- Wn konto 30 "Rozliczenie zakupu",

b) VAT naliczony do rozliczenia

- Wn konto 22-2 "VAT naliczony i jego rozliczenie",

c) wartość brutto

- Ma konto 24 "Pozostałe rozrachunki" (w analityce: Konto imienne kontrahenta).

2. Przyjęcie środka trwałego do używania w wartości początkowej równej cenie nabycia:

- Wn konto 01 "Środki trwałe" (w analityce: Grupa KŚT, nazwa, nr inwentarzowy),

- Ma konto 30 "Rozliczenie zakupu".

Niezależnie od tego, czy środek trwały podlega amortyzacji na zasadach ogólnych, czy też z powodu niskiej wartości początkowej jednostka w ramach uproszczenia jednorazowo go zamortyzuje, zapis księgowy wygląda następująco:

- Wn konto 40 "Koszty według rodzajów" (w analityce: Amortyzacja) lub konto zespołu 5,

- Ma konto 07-1 "Odpisy umorzeniowe środków trwałych".

Jeśli środek trwały został jednorazowo zamortyzowany, to jego wartość bilansowa wynosi 0. Jednak jest on objęty ewidencją bilansową, dotyczą go więc wszystkie przepisy w zakresie środków trwałych, w tym m.in. na dzień bilansowy podlega inwentaryzacji w drodze spisu z natury (art. 26 ust. 1 pkt 1 ustawy o rachunkowości).

Z kolei jeżeli jednostka zdecyduje o odnoszeniu niskocennych składników majątku o wartości początkowej nie wyższej niż np. 3.500 zł i okresie użytkowania dłuższym niż rok bezpośrednio w koszty, ewidencja nabycia i przekazania do używania takich składników aktywów będzie przebiegać zapisami:

1. Faktura dokumentująca zakup składnika majątku i ewentualnie inne poniesione koszty bezpośrednio związane z nabyciem:

a) wartość netto

- Wn konto 30 "Rozliczenie zakupu",

b) VAT naliczony do rozliczenia

- Wn konto 22-2 "VAT naliczony i jego rozliczenie",

c) wartość brutto

- Ma konto 24 "Pozostałe rozrachunki" (w analityce: Konto imienne kontrahenta).

2. Zarachowanie wartości składnika w cenie nabycia w ciężar kosztów - jeżeli przekazanie do używania następuje bezpośrednio w momencie nabycia:

- Wn konto 40 "Koszty według rodzajów" (w analityce: Zużycie materiałów) lub konto zespołu 5,

- Ma konto 30 "Rozliczenie zakupu".

W przypadku gdy jednostka będzie prowadzić pozabilansową ewidencję ilościową składników majątku odpisanych w koszty, można ujmować je jednostronnym zapisem na koncie pozabilansowym:

- Wn konto 39 "Niskocenne składniki majątku".

Gdyby jednak program komputerowy finansowo-księgowy użytkowany przez jednostkę wymagał podwójnego zapisu również w przypadku kont pozabilansowych, drugostronny zapis wprowadza się w ewidencji pozabilansowej na konto techniczne, np. Ma konto 99 "Konto pozabilansowe".

Konsekwencją nieuznania niskocennego składnika majątku za środek trwały jest to, że nie jest on objęty ewidencją bilansową środków trwałych i w konsekwencji nie podlega amortyzacji. Stanowi koszt, nie jest prezentowany w bilansie. Skutkiem tego m.in. nie dotyczą go przepisy w zakresie inwentaryzacji. Jednakże zaleca się jej przeprowadzanie w odniesieniu do tej grupy odpisanych w koszty składników majątku, która jest objęta ewidencją ilościową (w celu zweryfikowania danych ujętych w tej ewidencji). Inwentaryzacja w drodze spisu z natury mogłaby następować z dowolną częstotliwością i w dowolnie określonym terminie.


Likwidacja

Niskocenne składniki majątku objęte ewidencją środków trwałych podlegają likwidacji na zasadach przewidzianych dla środków trwałych. W momencie przeznaczenia do likwidacji wyksięgowuje się ich wartość zapisem:

a) zamortyzowana wartość początkowa

- Wn konto 07-1 "Odpisy umorzeniowe środków trwałych",

- Ma konto 01 "Środki trwałe",

b) niezamortyzowana wartość początkowa (jeśli środek trwały nie został umorzony jednorazowo)

- Wn konto 76-1 "Pozostałe koszty operacyjne",

- Ma konto 01 "Środki trwałe".

Koszty poniesione przez jednostkę w związku z likwidacją środka trwałego ujmuje się w księgach rachunkowych zapisem:

- Wn konto 76-1 "Pozostałe koszty operacyjne",

- Ma konto 30 "Rozliczenie zakupu".

Do czasu faktycznej (fizycznej) likwidacji środka trwałego jego wartość początkowa powinna być ujęta w ewidencji pozabilansowej. Dokonanie fizycznej likwidacji spowoduje konieczność wykreślenia środka trwałego w likwidacji z ewidencji pozabilansowej. Jeżeli pozostała nieumorzona część wartości początkowej, to z datą fizycznej likwidacji można ją zaliczyć do kosztów podatkowych.

Natomiast w przypadku odniesienia niskocennego składnika majątku w koszty bilansowe, na okoliczność jego likwidacji nie dokonuje się już żadnych zapisów w ewidencji bilansowej. Chyba że jednostka poniesie koszty likwidacji - wówczas należy je zaksięgować jako pozostałe koszty operacyjne. Likwidację dokumentuje się protokołem likwidacji, który może stanowić podstawę wykreślenia składnika majątku odpisanego w koszty z ilościowej ewidencji pozabilansowej, w której jednostka go ujęła.

Czy można usunąć z ewidencji bilansowej zamortyzowane niskocenne środki trwałe?

W sytuacji gdy jednostka posiada wiele niskocennych środków trwałych o wartości bilansowej 0, tj. całkowicie umorzonych, często pojawiają się wątpliwości, czy powinny one figurować w ewidencji księgowej. Otóż jeśli są one nadal wykorzystywane przez jednostkę w prowadzonej przez nią działalności, należy co do zasady pozostawić je w księgach rachunkowych. Bazując jednak na możliwości stosowania uproszczeń w rachunkowości, o której mowa w art. 4 ust. 4 ustawy o rachunkowości, kierownik jednostki może podjąć decyzję, że używane niskocenne środki trwałe w 100% zamortyzowane zostaną wyksięgowane z ewidencji bilansowej. Uzasadnieniem może tu być fakt, że takie nieistotne składniki majątku niepotrzebnie rozbudowują ewidencję bilansową.

Wyksięgowanie wartości początkowej niskocennych środków trwałych oraz dokonanych od nich odpisów umorzeniowych powinno przebiegać zapisem:

- Wn konto 07-1 "Odpisy umorzeniowe środków trwałych",

- Ma konto 01 "Środki trwałe".

Wyprowadzone z ewidencji bilansowej niskocenne składniki majątku powinny zostać równocześnie objęte ilościową ewidencją pozabilansową.

Warto dodać, że w sytuacji gdy środki trwałe w 100% zamortyzowane nie są wykorzystywane przez jednostkę, np. z uwagi na ich całkowite zużycie, to niezależnie od ich wartości początkowej (tzn. od tego czy są to niskocenne składniki majątku, czy też nie) powinny zostać zlikwidowane.

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 29.09.1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2013 r. poz. 330)

Ustawa z dnia 26.07.1991 r. o pdof (Dz. U. z 2012 r. poz. 361 ze zm.)

Ustawa z dnia 15.02.1992 r. o pdop (Dz. U. z 2011 r. nr 74, poz. 397 ze zm.)

 Baza przykładów ewidencji księgowej
zdarzeń gospodarczych
www.IndeksKsiegowan.Gofin.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

wrzesień 2021
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
2
3
4
5
6
8
9
11
12
13
14
16
17
18
19
21
22
23
24
25
26
28
29
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Plan 
kont z obszernym komentarzem 
bilansowo-podatkowym
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Rachunkowość finansowa, budżetowa, w przykładach liczbowych ...
Vademecum Księgowego - zasady prowadzenia ksiąg rachunkowych
Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.